Arsinex

thumbnail

17,6 Milyarlık Pazar: Dijital Dünyada NFT Çılgınlığı ve Sanatın Geleceği

Nisan 26, 2022

17,6 Milyarlık Pazar: Dijital Dünyada NFT Çılgınlığı ve Sanatın Geleceği

Nisan 26, 2022

NFT Çılgınlığı

Bütün dünya blokzincir ve kripto para ekosistemine geçiş yaşarken, sanatın ve sanatçıların da buna ayak uydurması kaçınılmazdı. Dolayısıyla eserlerinin özgünlük ve sahiplik haklarını korumak isteyen sanatçılar, blokzincir teknolojisinin sağladığı güvenlikten yararlanarak ürün lisanslarını ve kullanım haklarını NFT olarak satmaya başladı.

Modern müzayede olarak da kabul edebileceğimiz bu ekosistem, gittikçe büyüyen bir piyasa haline geliyor ve akıl almaz rakamlarla satışlar gerçekleşiyor. 3 Mayıs 2014 tarihinde Kevin McCoy-Anil Dash ikilisi tarafından üretilen ve ilk NFT olarak kabul edilen  “Quantum” geçtiğimiz aylarda 1.4 milyon dolara satıldı. Yine de bu, dünyayı saran NFT çılgınlığına ait ufak bir örnek sadece, zira çok daha uçuk rakamlarla satılan NFTler de mevcut.

NFTler günümüzün en popüler ürünlerinden biri.
NFTler günümüzün en popüler ürünlerinden biri.

NFT nedir?

Non-Fungible Token, yani Nitelikli Fikri Tapu (bkz. NFT’nin Türkçe karşılığı); bir dijital sanat eserinin lisansını barındıran ve nadirliğini belgeleyen bir kripto tokendir. Kendine ait bir blokzincir sistemi yoktur ve diğer blokzincir ekosistemleri içerisinde çalışır. En büyük NFT pazarı şu anda Ethereum blokzincir ağı içerisinde yer almaktadır ancak bütün kripto para birimlerinde NFT alışverişi yapılabilir ve bütün blokzincir ağları NFT özelliğini kendi sistemlerine entegre edebilir.

Peki her şey NFT olarak satılabilir mi?

Teknik olarak evet.

Sonuçta NFT sahiplik ve orjinallik gösteren bir “lisans” ve bir ürünün özgünlüğünü ispatlamak için gerekli olan yegane şey de bunu gösteren bir belgeye sahip olması. Dolayısıyla lisans sahibi siz olduğunuzda da en değerli ürün ve hakları sizde.

Yani üreticisi tarafından istenilen her şey NFT haline getirilerek satılabilir. Bu da büyük ve çok çeşitli bir piyasa oluşuyor demek. Her ne kadar dijital çizim ve tasarımlar bu piyasaya hakim olsa da aslında müzik albümleri, efektler, çizimler, animasyonlar ve hatta attığımız tweetler bile NFT olarak alınıp satılabilir.

NFTlerin Paylaşımı

Diyelim ki NFT’nin ne olduğunu araştırdınız, hoşunuza gitti ve 10.000 dolarlık bir dijital çizim NFTsi satın aldınız. Daha sonra aynı çizimi birçok internet sitesinde gördünüz ve ücretsiz bir şekilde bilgisayarınıza indirip kaydedebildiğinizi farkettiniz. Eğer bu çizim sadece sizde bulunmayacaksa ve herkes bu şekilde ulaşabilecekse NFT almanın da bir anlamı kalmıyor, değil mi? NFT’ye dair en büyük soru(n) da bu;

“Dijital bir sanat eseri, özgünlüğünü nasıl koruyabilir?”

Cevabı aslında çok basit. Bir Picasso resmini internetten indirebilir veya kopyasını satın alabilirsiniz ama orjinali sadece bir kişiye ait. Bu yüzden kopyalarının çok da bir değeri olmuyor. Kopya başına bir ücret bile ödemezken, orjinal bir Picasso tablosuna 179 milyon dolar ödemek zorunda kalmanızın sebebi de bu. NFTler de aynı bu şekilde işliyor.

Satın aldığınız dijital ürünün kopyasına herkes erişebiliyor ancak ürünün orjinali ve sahiplik hakkı yalnızca sizde. NFT’yi üreten kişi bile satın aldığınız NFT’yi çoğaltamıyor. Aldığınız NFT eşsiz olduğu için de haliyle değeri milyon dolarları bulabiliyor. Örneğin Beeple tarafından üretilen ve açık artırmaya giren ilk NFT olan “İlk 5000 Gün” isimli dijital çizim kolajı geçtiğimiz aylarda 69 milyon dolar gibi rekor bir rakama satıldı.

Aklınıza gelen her şey NFT olabilir.
Aklınıza gelen her şey NFT olabilir.

NFT Pazarı

2020 yılının ilk yarısında 14 milyon dolarlık bir işlem hacmi bulunan NFT pazarı, 2021 yılında rekor bir artışla 17.6 milyar dolarlık bir hacime ulaştı. Bu da aslında NFT çılgınlığının en büyük ispatı durumunda. Amatör-profesyonel ayrımı olmadan her sanatçının blokzincir ekosisteminde eşit koşullarda ve maksimum erişimle ürünlerini satabilmesi, NFT’nin tercih edilmesindeki en büyük nedenlerden bir tanesi.

Özellikle Ethereum blokzinciri NFT ana pazar durumunda ancak OpenSea, Rarible gibi bir çok çevrimiçi NFT marketi de mevcut.

NFT’nin Amacı

Her ürün gibi bu da kullanıma bağlı bir soru. Yatırımcıysanız tabii ki amacınız gittikçe değerlenen bir ürünün bu özelliğini kar yapmak için kullanmak olacaktır. Sanatçıysanız, eserlerinizi dijital ortama aktarmak ve bundan ekonomik olarak yararlanarak geçiminizi sağlamak birinci önceliğiniz olabilir.

Sanat hayatına yeni başlayan biriyseniz amacınız etkileşimden yararlanmak ve sanatınızı geniş kitlelerle paylaşmak olduğundan NFT pazarına girmeyi isteyebilirsiniz. Kısacası amacınız neyse onu karşılayan bir ekosistem söz konusu. Haliyle bu da NFTlerin gün geçtikçe popülerleşmesine sebep oluyor.

Bütün yatırımcıların ortak görüşü NFT’nin işlem ve değer hacmi bazında yeni rekorlara ulaşacağı yönünde. Gittikçe artan işlem miktarı, yeni çıkan NFT ürünleri ve yeni marketlerin oluşmasıyla birlikte bu trendin uzunca bir süre devam edeceği öngörülüyor. Astronomik rakamlarla rekor satış haberlerini daha çok kez duyacağız gibi gözüküyor.

Bir cevap yazın